Waarom kreeg Sherida Spitse nooit een Ballon d’Or-nominatie?

De vergeten paradox van de gouden generatie van Oranje

Ze is recordinternational. Ze won het EK. Ze speelde een WK-finale. Ze verzamelde bijna 250 interlands. Toch stond de naam van Sherida Spitse nooit op de shortlist van de Ballon d’Or of UEFA Women’s Player of the Year. Hoe kan dat?

Wanneer de geschiedenis van het Nederlandse vrouwenvoetbal wordt geschreven, zal de naam van Sherida Spitse onvermijdelijk op de eerste pagina’s verschijnen. Met 248 interlands is zij de meest ervaren Oranje-international aller tijden. Ze maakte het Nederlandse vrouwenvoetbal mee van de pioniersfase tot de absolute wereldtop.

Toch ontbreekt er iets op haar indrukwekkende erelijst. Iets wat veel minder ervaren internationals wel hebben. Een nominatie voor een van de twee belangrijkste individuele prijzen in het internationale vrouwenvoetbal. En zij is niet de enige.

Ook Daniëlle van de Donk (175 interlands) en Dominique Janssen (137 interlands) haalden nooit de shortlist van de Women’s Ballon d’Or of UEFA Women’s Player of the Year Award.

Dat roept een interessante vraag op: Wat belonen deze prijzen eigenlijk?

Het verschil tussen groot en zichtbaar

Op papier zou je verwachten dat de grootste Oranje-iconen automatisch in aanmerking komen voor individuele onderscheidingen.

Maar de cijfers vertellen een ander verhaal.

Nederland verzamelde tussen 2017 en 2026 in totaal 24 nominaties voor de twee grootste individuele prijzen in het vrouwenvoetbal. Opvallend genoeg waren die nominaties niet verspreid over de meest ervaren of meest succesvolle internationals, maar vooral geconcentreerd rond enkele uitzonderlijke sterren.

Vivianne Miedema ontving acht nominaties. Lieke Martens zeven. Samen waren zij goed voor vijftien van de vierentwintig Nederlandse nominaties. Dat betekent dat ruim zestig procent van alle Nederlandse erkenning op mondiaal niveau terug te voeren is op slechts twee speelsters.

De vraag is dan niet waarom Miedema en Martens werden genomineerd. De echte vraag is waarom anderen dat niet werden.

De onzichtbare helden

Neem Daniëlle van de Donk.

Jarenlang vormde zij het hart van het Nederlandse middenveld. Op EK’s, WK’s en Olympische Spelen was ze vrijwel altijd aanwezig. Toch leverde die cruciale rol nooit een Ballon d’Or-nominatie op.

Hetzelfde geldt voor Dominique Janssen.

Meer dan honderd interlands. Jarenlange ervaring op topniveau. Vaak omschreven als een van de meest betrouwbare spelers van Oranje. Toch nooit een nominatie.

En dan is er natuurlijk Spitse zelf.

Misschien wel de meest invloedrijke speelster uit de geschiedenis van Oranje. Een speler die generaties met elkaar verbindt. Maar ook haar naam ontbreekt volledig wanneer gekeken wordt naar de grootste individuele onderscheidingen.

Wat stemmers écht waarderen

Dat lijkt op het eerste gezicht oneerlijk. Tot je kijkt naar het profiel van de speelsters die wél genomineerd werden. Vivianne Miedema was jarenlang een van Europa’s meest productieve spitsen.

Lieke Martens werd het gezicht van het gewonnen EK van 2017. Sari van Veenendaal haalde een nominatie na haar spectaculaire WK van 2019. Daphne van Domselaar brak internationaal door met indrukwekkende optredens op grote toernooien. De rode draad is duidelijk.

Internationale prijzen worden doorgaans niet gewonnen door de meest constante speler. Ze worden gewonnen door de speler die zichtbaar is. Door de speler met momenten die iedereen zich herinnert. Door de speler die wedstrijden beslist.

Een prijs voor sterren, niet voor fundamenten

Dat verklaart waarom aanvallers wereldwijd vaak domineren bij individuele verkiezingen. Doelpunten zijn zichtbaar. Assists zijn zichtbaar. Magische acties zijn zichtbaar. Positioneel sterk verdedigen of een middenveld organiseren veel minder.

Van de negen Nederlandse genomineerden tussen 2017 en 2026 bestond bijna de helft uit aanvallers. Slechts één verdediger wist een nominatie te behalen.

Voor spelers als Spitse, Van de Donk en Janssen is dat misschien wel de grootste handicap geweest. Hun grootste kwaliteit was niet dat ze de spotlight opeisten. Hun grootste kwaliteit was dat ze hun teams beter maakten.

Misschien zegt dat juist alles

De afwezigheid van Spitse, Van de Donk en Janssen op de internationale shortlists voelt daardoor minder als een mislukking en meer als een illustratie van de beperkingen van individuele prijzen.

Want als de geschiedenis van het Nederlandse vrouwenvoetbal één ding laat zien, dan is het dat grootheid niet altijd samenvalt met internationale onderscheidingen. Niemand zal serieus beweren dat Sherida Spitse geen van de belangrijkste Nederlandse voetbalsters aller tijden is. Net zoals niemand zal ontkennen dat Daniëlle van de Donk en Dominique Janssen een cruciale rol speelden in de grootste successen van Oranje.

Toch kregen zij nooit de individuele erkenning die spelers als Martens en Miedema wel ontvingen. En misschien ligt daarin wel de mooiste conclusie van allemaal. Sommige spelers winnen prijzen. Andere spelers bouwen generaties.

Kader: de opvallendste afwezigen